Problemen met toegang tot ggz

Terwijl steeds meer mensen dringend psychische hulp nodig hebben, zijn de wachtlijsten in de ggz nog steeds een groot probleem. Ruim 20 jaar na de invoering van de afgesproken maximale wachttijden (Treeknormen) worden deze nog steeds overschreden. Gemiddeld wachten 80.000 mensen op hulp waarvan de helft (veel) langer dan de afgesproken 3 maanden. Sommige mensen wachten zelfs één tot twee jaar op noodzakelijke zorg. En terwijl ze op de wachtlijst staan, verergeren de problemen. Onnodig lijden noemt MIND dit. Het gaat vaak om mensen met ernstige psychische klachten zoals trauma, persoonlijkheidsproblematiek, eetstoornissen en autisme. Uit onderzoek door MIND in september 2023 bleek zelfs dat 1 op de 4 respondenten die problemen ervaren met toegang tot zorg, werden geweigerd omdat hun zorgvraag ‘te complex’ zou zijn. Voor deze zorgvragen, moeten oplossingen komen.

Vrije artsenkeuze moet terug
Er zijn genoeg aanbieders die wel plek hebben, maar die niet gecontracteerd worden. Terwijl ze wel aan de kwaliteitseisen voldoen. In de ggz is volgens de laatste meting 12% van het aanbod niet gecontracteerd. Dit betekent dat 82.000 mensen in de ggz niet-gecontracteerde zorg krijgen. Deze zorg is zonder restitutiepolis voor veel mensen niet betaalbaar met als gevolg dat cliënten hun behandeling bij deze aanbieders niet kunnen voortzetten. Terwijl deze ongecontracteerde aanbieders hard nodig zijn om het tekort aan aanbod aan te vullen en dus onmisbaar zijn. Als de restitutiepolissen verdwijnen, neemt voor nog meer mensen de kans op passende zorg af.

Marktwerking doorgeschoten; pas het zorgstelsel aan

De ontoegankelijkheid van de ggz is voor MIND aanleiding om de petitie ‘NIEMAND MAG ONNODIG PSYCHISCH LIJDEN’ te starten en om de politiek op te roepen om het zorgstelsel aan te passen. De petitie werd in ontvangst genomen door de Tweede Kamerleden Agema (PVV), Westerveld (PvdA-GroenLinks), Bikker (CU), Van der Plas (BBB), Faith Bruyning (NSC), Sarah Dobbe (SP), Marijke Synhaeve (D66), Jacqueline van den Hill (VVD), Ines Kostic (Partij van de Dieren) en Diederik van Dijk (SGP). In de petitie draagt MIND diverse oplossingen aan om de toegang tot zorg en steun te verbeteren; door de restitutiepolis terug te laten komen, de concurrentie tussen aanbieders te stoppen, door beter te handhaven op de zorgplicht van zorgverzekeraars en aanbieders, door geen uitsluitingscriteria toe te passen en door te investeren in werk en bestaanszekerheid van mensen met psychische klachten. Mensen met schulden en lage inkomens hebben drie keer meer kans op psychische klachten en de maatschappelijke kosten van uitval door psychische klachten zijn enorm. Verhoog tot slot het aantal laagdrempelige inloopvoorzieningen om mensen dichtbij huis de steun en het lotgenotencontact te bieden die hen helpen bij hun eigen herstelproces.

Voor meer verdieping PONT | Zorg & Sociaal , opent in nieuw tabblad

Gerelateerd nieuws

China’s dubbele gezicht in de energietransitie

Science Magazine riep het uit tot doorbraak van het jaar 2025: de snelle opmars van hernieuwbare energie. Een doorbraak waarin China een sleutelrol speelt. Het land wordt gezien als de eerste zogenoemde ‘elektrostaat’ en veel klimaatexperts kijken dan ook met veel interesse naar het Chinese model. Maar is het terecht om China een voorloper in de energietransitie, of een inspirerend voorbeeld te noemen?

Participatie onder de Omgevingswet: welke handvatten hebben we inmiddels?

Onder de Omgevingswet geldt voor elke aanvraag om een omgevingsvergunning een nieuw vereiste: initiatiefnemers moeten aangeven óf en op welke wijze zij participatie hebben georganiseerd (het ‘aanvraagvereiste participatie’). In sommige gevallen is het doorlopen van een daadwerkelijk participatietraject daarnaast verplicht. In dit blog destilleren wij uit de meest recente uitspraken van (voorzieningen)rechters enkele lessen voor initiatiefnemers en decentrale overheden waar het gaat om verplichte en onverplichte participatie in het nieuwe stelsel.

Omgeving

Hoe je met privaatrecht duurzaam bouwen écht kunt borgen

De druk op duurzaam bouwen groeit. Gemeenten willen verder gaan dan het wettelijk minimum en ontwikkelaars zoeken duidelijkheid: wat móet, wat mág en waar is ruimte om samen méér te doen?

Omgeving

Welke maatschappelijke veranderingen beïnvloeden beleid in het sociaal domein het meest?

Het sociaal domein staat onder druk door verschillende maatschappelijke veranderingen die het beleid fundamenteel beïnvloeden. Demografische verschuivingen, digitalisering, stijgende kosten, arbeidsmarkttekorten en nieuwe wetgeving dwingen gemeenten tot een andere aanpak. Deze veranderingen vragen om datagedreven beleid, integrale samenwerking en preventieve strategieën die aansluiten bij de werkelijkheid van inwoners.

Zorg & Sociaal