Nieuwe manier van bouwen biedt veel lokale kansen
Iedere keer weer verbaas ik mij er over. Het gebrek aan actie voor zo’n beetje de eenvoudigste quick-win voor het stikstofprobleem, bijdragen aan het terugbrengen van de CO2-uitstoot en het creëren van fijne, gezonde woningen. Drie van de misschien wel grootste maatschappelijke uitdagingen waar Nederland voor staat, kunnen we eenvoudig met elkaar verbinden. Het is tijd dat ook te doen. Daarmee dragen we ook bij aan een nieuw verdienmodel voor boeren en het versterken van de lokale economie.
10 August 2023
Artikelen
Artikelen
2
22
2
Biobased bouwen, wat is dat eigenlijk?
Bij biobased bouwen denken velen direct aan houtbouw. Maar het kan ook gaan om vezelgewassen zoals graanstro, hennep, vlas en miscanthus (olifantengras).
Bovendien zijn er biobased bouwmaterialen gemaakt van reststromen van de land-, tuin- en bosbouw zoals tomaat- en paprikastengels. Zelfs bermmaaisel wordt verwerkt tot bouwmateriaal. Van de vezels maken we bijvoorbeeld isolatie- en plaatmateriaal.
Dat er veel te doen is rondom biobased bouwen is niet zo gek. Er zitten legio voordelen aan biobased bouwmaterialen. Een paar voorbeelden:
22222
Hernieuwbare grondstoffen:
Gezond en comfortabel wonen en (ver)werken:
Terugbrengen van de afvalberg:
Nieuw verdienmodel voor de boer:
Zijn er dan geen nadelen?
Uiteraard zit er ook een keerzijde aan de toepassing van biobased bouwmaterialen. Allereerst is het belangrijk dat we – zeker bij hout – zorgdragen voor een goed beheer van de bossen. Hoewel het bosarsenaal in Europa de afgelopen jaren nog groeide moeten we uitputting voorkomen.
Alleen het gebruik van reststromen is niet voldoende om te voldoen aan de bouwopgave. Er moet dus ook extra aanplant komen en dat kost land. De verwachting is dat er in 2030 50.000 hectare aan vezelgewassen is aangeplant. Dat is overigens maar 2,2 procent van het totale landbouwarsenaal in Nederland.
Daarnaast kan niet ieder product vervangen worden door een biobased alternatief dat ook weer goed afbreekbaar is zonder dat daar andere ingrediënten aan toegevoegd worden. Zo kun je een spouwmuur van een bestaande woning maar beter niet volblazen met onbehandelde vezels.
2
Aan de slag
Er zijn subsidies voor biobased (ver)bouwen zoals de MIA/Vamil en ook wordt er gewerkt aan landelijke regelgeving om ervoor te zorgen dat het financieel (nog) aantrekkelijker wordt.
Belangrijk is niet te wachten, maar gewoon aan de slag te gaan. Zodat we ervaring met elkaar op doen en het vertrouwen groeit voor boeren en bouwers. Het is daarbij belangrijk dat gemeenten vooral nu een actieve rol spelen om biobased bouwen te stimuleren. Hoe?
2
2
Stimuleer via het energieloket en verduurzamingsregelingen het gebruik van biobased isolatiematerialen;
Maak afspraken maken met lokale woningcorporaties zodat zij actief biobased (ver)bouwen stimuleren;
Zorg dat de stedenbouwkundige plannen al zo vroeg mogelijk rekening houden met hout en biobased en dat de welstandsnota ruimte biedt voor alternatieve gevelmaterialen;
Stel een kansenkaart van het gebied op samen met waterschappen;
Voer ism met andere partijen keukentafelgesprekken met agrariërs over de rol en beloning van boeren in het halen van gebiedsdoelen.
Wist je dat?
2
Gewassen ook groeien op grond die niet geschikt is voor voedselproductie;
Vezelgewassen weinig arbeid vragen;
Er geen kunstmest of chemische bestrijdingsmiddelen nodig is wat ook positief is voor de biodiversiteit;
Extra inkomsten mogelijk zijn middels carboncredits, glb- en ecopremies;
Bepaalde vezelgewassen een diepe beworteling in de bodem hebben en daardoor bijdragen aan een verbetering van bodem- en waterkwaliteit.
