Digitale Overheid

28 mei 2024

Cyberweerbaarheid

Cybersecurity

4 stappen

Het vermogen te herstellen van cyberincidenten is een voorwaarde om digitaal weerbaar te zijn. Maar herstel omvat meer dan back-ups. Weten wat je moet beschermen, welke middelen je daarvoor nodig hebt en hoe je je herstel uitvoert en oefent is noodzakelijk. Daarom is het goed om je voor te bereiden in vier stappen.

Stap 1: Weet wat je moet beschermen

Het is onmogelijk om je organisatie volledig te beschermen tegen elke vorm van uitval of dreiging . Het is daarom verstandig potentiële dreigingen en de effecten daarvan op je organisatie vroegtijdig te identificeren. Maak een bedrijfsimpactanalyse (BIA). Deze kun je downloaden (1) via de website van de Informatiebeveiligingsdienst.

Stap 2: Ontwikkel een herstelplan

Met de inzichten uit de BIA heb je de tools in handen om te bouwen aan het herstelplan. Een herstelplan is een document waar richtlijnen in staan die beschrijven hoe je na een cyberincident snel weer de werkzaamheden kunt hervatten. Het herstelplan is als het ware het draaiboek dat tijdens een cyberincident gebruikt wordt om effectief en snel te kunnen herstellen. Er staan onder andere rollen en verantwoordelijkheden, scenario’s en een back-up strategie in beschreven.

Stap 3: Oefen, test en train het herstel

Wanneer je alles op papier hebt gezet is het van belang om de plannen te oefenen en testen. Oefenen zorgt ervoor dat de mensen die het herstel uitvoeren ook leren hoe zij als team effectief kunnen optreden. Oefenen kan in diverse vormen. Denk aan een tabletop oefening (2), oefening met live herstel of meedoen aan de Overheidsbrede Cyberoefening. (3)

Stap 4: Leer van het incident

Cyberincidenten zijn leerzaam. Als het puin is geruimd, het incident verholpen is en de bedrijfsprocessen weer door kunnen, is het tijd om na te gaan welke lessen daaruit getrokken kunnen worden.

Het gehele basisboek (4) is te raadplegen via de website van het NCSC.

(1) https://www.informatiebeveiligingsdienst.nl/product/bedrijfsimpactanalyse-bia/

(2) https://www.informatiebeveiligingsdienst.nl/aanmeldformulier-table-top/

(3) https://www.weerbaredigitaleoverheid.nl/

(4) https://www.ncsc.nl/wat-kun-je-zelf-doen/weerbaarheid/herstellen/herstel-van-een-cyberincident

Gerelateerd nieuws

Waar eindigt de mens en begint de machine?

In deze zaak kreeg het Amtsgericht München de vraag voorgelegd hoe auteursrechtelijke bescherming moet worden toegepast op AI‑gegenereerde content. Waar mijn collega Luuk Jonker eerder schreef over AI‑gegenereerde songteksten, richt deze nieuwe zaak zich op iets visueels: drie door AI gemaakte logo’s.

Data & Privacy

AI onder de loep: de dunne lijn tussen innovatie en verboden praktijken

In april 2021 presenteerde de Europese Commissie het wetsvoorstel voor de AI-verordening. De noodzaak van deze regelgeving werd duidelijk door de snelle technologische ontwikkelingen en de risico’s die AI met zich meebrengt voor de veiligheid van producten en de grondrechten van EU-burgers. Toen het voorstel werd geïntroduceerd, kon niemand voorspellen hoe generatieve AI, zoals ChatGPT, in 2023 de wereld zou veranderen. Haast was dus geboden. Nu is haast in het juridische domein iets anders van aard dan in het IT-domein. Ruim drie jaar na indiening van het wetsvoorstel trad de AI-verordening in augustus 2024 in werking. De verboden uit de AI-verordening en de vereisten voor AI-geletterdheid zijn op dit moment al van toepassing, de vereisten voor hoog risico-systemen nog niet.

Online drogisterijen en webshops delen gevoelige gezondheidsdata met Big Tech

Dat blijkt uit onderzoek van Investico, in samenwerking met De Groene Amsterdammer en tv-programma Radar. Privacy First dringt aan op actie om deze praktijken te stoppen.

Nederland als privacygidsland: voorbij het DPIA-infuus

Tijdens de Nationale Privacy Conferentie op 28 januari 2026 opende Bart Schellekens met een prikkelende vraag: kan Nederland zich positioneren als privacygidsland? In zijn lezing – en in het gesprek dat PONT | Data & Privacy daarna met hem voerde – schetste hij een land dat op een kantelpunt staat. “Ik denk dat we het in Nederland heel goed doen. Een ruim voldoende is denk ik terecht”. Maar dat betekent niet dat er geen werk meer aan de winkel is.
Meer nieuws