In het jubileumrapport blikt WWA we terug op tien extreme weergebeurtenissen in de afgelopen 20 jaar waarbij, voorzover geregistreerd, de meeste slachtoffers zijn gevallen. Deze terugblik laat de belangrijkste bevindingen en ontwikkelingen in het attributieonderzoek zien. Die hebben te maken met communicatie, de kwetsbaarheid van mensen voor extreem weer, de blootstelling van mensen aan het extreem weer en ontwikkelingen in de wetenschap, zoals de attributie van andere typen gebeurtenissen, de beschikbaarheid van meer waarnemingen en modellen en het ontwikkelen van verschillende methodes.

Communicatie

Het klinkt heel logisch, maar een van de bevindingen is simpelweg dat het belangrijk is om resultaten tijdig te communiceren daar waar de extreme weersgebeurtenis heeft plaatsgevonden. Dit vergroot de mogelijkheden van beleidsmakers om wetenschappelijke resultaten mee te nemen in hun beslissingen.

Kwetsbaarheid en blootstelling

Hoewel veel factoren die kwetsbaarheden veroorzaken, per regio en groepering specifiek zijn, zijn er ook conclusies die overal gelden. Het is belangrijk deze tegelijk met de analyse van het weersextreem te benoemen zodat de impact van extreme weergebeurtenissen in de toekomst verminderd kan worden. Daarbij kunnen we denken aan:

  • Hoe kunnen we beter voorbereid zijn in plaats van achteraf te reageren?

  • Hoe kunnen we de armoedecirkel waar mensen na een ramp in belanden doorbreken?

  • Hoe kunnen we de ruimtelijke ordening het beste inrichten?

  • Hoe kunnen we kritieke infrastructuur zoals energie, water, transport en gezondheidszorg het beste klimaatbestendig inrichten?

Overzicht van de attributiestudies door World Weather Attribution in de afgelopen 10 jaar, onderverdeeld naar type gebeurtenis en lokatie

Meer typen extreem weer

De afgelopen jaren zijn er steeds meer soorten extreem weer geanalyseerd. De eerste attributiestudies keken alleen naar hitte, en later ook neerslag. In de loop van de jaren zijn daar veel inzichten bijgekomen. Zoals het tegelijk bestuderen van hitte en luchtvochtigheid. Maar ook de combinatie van (gebrek aan) neerslag en hogere verdamping door hogere temperaturen geeft een veel beter beeld van de invloed van klimaatverandering op droogte. En waar vroeger bij orkanen slechts naar de regen werd gekeken, bekijken we nu ook wind, zeewatertemperatuur, en potentiële intensiteit - een maat voor hoe groot windsnelheden onder plaatselijke omstandigheden zouden kunnen worden.

Grenzen aan wat we kunnen

Er zijn ook zaken waar we nog steeds tegenaan lopen. Zo weten we dat hittegolven steeds warmer worden, maar in veel regio's wordt het gevaar ervan onderschat en wordt de impact ervan zoals aantallen hitte-gerelateerde doden niet geregistreerd. Ook is de kwaliteit van meetgegevens niet overal even goed of is de periode waarover meetgegevens beschikbaar zijn erg kort. Mede daardoor wordt soms ten onrechte gezegd dat klimaatverandering geen rol speelt, hoewel we vaak uit andere kennis weten dat klimaatverandering wel een rol speelt. Zoals dat warmere lucht meer vocht kan bevatten en dus meer kan uitregenen. Tot slot is het belangrijk om in elke studie meerdere klimaatmodellen te gebruiken en niet maar eentje: vaak geven modellen niet precies dezelfde getallen. Hetzelfde geldt voor waarnemingen die op verschillende manieren verkregen worden.

Voorbeelden van attributiestudies

Een deel van de resultaten is als klimaatbericht verschenen, zoals de extreme neerslag in centraal Europa van afgelopen september, die heviger is geworden door klimaatverandering. Maar ook de hitte in Mexico waarbij we niet altijd meteen denken aan de doden die door extreme hitte vallen. De overstromingen in Brazilie dit voorjaar bleken een samenloop te zijn van klimaatverandering, El Niño en falende infrastructuur. En, weer dichter bij huis, de winterstormen van januari in Groot-Brittannië en Ierland zorgden daar voor meer regen door klimaatverandering.

Attributiestudies steeds relevanter

WWA heeft in de afgelopen tien jaar meer dan 80 attributiestudies uitgevoerd waar steeds vaker naar wordt verwezen. Het grote bereik van de studies heeft deels te maken met de samenwerking met experts op het gebied van kwetsbaarheid en blootstelling. En door de samenwerking met communicatie-experts die helpen alles op te schrijven in begrijpelijke taal en de resultaten van de attributie te communiceren naar de mensen in het gebied waar het weersextreem is opgetreden. Voor hen is de kennis hoe klimaatverandering dit extreem beïnvloed heeft belangrijk, want het geeft aan wat ze te wachten staat bij een verdere opwarming van de aarde. Het blootleggen van de kwetsbaarheid van mensen helpt ook om maatregelen te nemen om in de toekomst beter voorbereid te zijn op extreem weer.

Attributiestudies brengen de gevolgen van klimaatverandering in beeld en voeden de urgentie om verdere opwarming tegen te gaan. Wij gaan door met het verder ontwikkelen en uitvoeren van attributiestudies. We geloven op deze manier een waardevolle bijdrage te kunnen leveren aan het voorkomen van slachtoffers en schade door toenemende kansen op extreem weer als gevolg van klimaatverandering.

Gerelateerd nieuws

NVDE: Regeerakkoord geeft energie, duurzame energiesector kan hiermee aan de slag

De Nederlandse Vereniging Duurzame Energie (NVDE) verwelkomt de stevige inzet op de energietransitie in het nieuwe regeerakkoord. Dit zal zorgen voor een sterke groei van ‘oranje-groene’ energie, die ons onafhankelijker en sterker maakt, met kansen voor bedrijven en huishoudens. ‘De goede lijn die Nederland had, wordt nu herpakt en voortgezet. We gaan back to the future,’ zegt Olof van der Gaag, voorzitter NVDE.

Cruciale keuzes voor toekomstbestendige industrie

Voor een klimaatneutraal Nederland in 2050 is verduurzaming van de energie-intensieve industrie cruciaal. De bedrijven die staal, chemicaliën, kunstmest en brandstoffen produceren stoten namelijk ongeveer een kwart van de Nederlandse broeikasgassen uit. Dat percentage is zelfs aan het stijgen. Er zijn dus keuzes nodig om kansen te benutten: welke energie-intensieve industrie past in een klimaatneutraal, veilig en concurrerend Nederland in 2050?

Nederland discrimineert inwoners van Bonaire door hen onvoldoende te beschermen tegen klimaatverandering

De rechtbank Den Haag heeft vandaag geoordeeld dat de Nederlandse overheid meer moet doen om inwoners van Bonaire te beschermen tegen klimaatverandering. In een zaak van Greenpeace Nederland en een aantal inwoners van Bonaire stelt de rechter dat Nederlands klimaatbeleid tekortschiet, dat mensenrechten worden geschonden en dat de inwoners van Bonaire ongelijk zijn behandeld ten opzichte van Europees Nederland. De overheid liet concrete klimaatmaatregelen voor Bonaire langer uitblijven, terwijl het eiland sneller en zwaarder wordt getroffen door klimaatverandering.

Circulaire ambachtscentra en opvang asielzoekers: een win-win?

Ook de komende jaren zullen in gemeenten door het land heen opvanglocaties voor asielzoekers worden ingericht. Daarnaast zijn er veel statushouders die een woning krijgen. Al deze locaties hebben meubels nodig, die worden nu vaak nieuw ingekocht. En dat terwijl er in veel kringlopen en op milieustraten een overschot is aan tweedehands meubels en andere spullen. Een samenwerking met circulaire ambachtscentra ligt dus voor de hand, maar hoe regel je dat? Tom Wielart, teammanager Kringloop en Duurzaamheid bij Spaarne Werkt, legt uit hoe zij dat in de praktijk doen. Wielart: “Als meer partijen in Nederland op deze manier samenwerken, is het niet alleen goed voor de duurzaamheid. Je kan als organisatie ook echt verschil maken door de integratie van nieuwkomers eenvoudiger te maken.”