Aandachtspunten voor commissiedebat kinderopvang

Maak kinderopvang toegankelijk voor alle kinderen

De VNG heeft grote zorgen over het effect van het nieuwe financieringsstelsel op de toegankelijkheid van de kinderopvang voor gezinnen met een laag inkomen. De midden- en hoge inkomens ontvangen een vergoeding voor de kinderopvang die flink hoger is dan wat zij eerder ontvingen aan kinderopvangtoeslag (KOT). Een breed gedeelde verwachting is dat daardoor de vraag zal toenemen en de tarieven van de kinderopvang zullen stijgen, flink boven de maximum uurprijs waar de vergoeding op is gebaseerd. Omdat de lage inkomens al 96% vergoeding ontvangen, kunnen zij deze hogere tarieven niet betalen, terwijl het voor de midden- en hogere inkomens het in het nieuwe financieringsstelsel goedkoper wordt. 

We stellen voor om een prijsplafond in te stellen en de arbeidseis te laten vervallen. Zie ook ons eerdere bericht hierover:

VNG pleit voor toegankelijke kinderopvang voor álle kinderen (9 juni 2023)

Gemeentelijke regelingen

Gemeenten zijn verantwoordelijk voor Vroeg- en Voorschoolse Educatie (VVE), opvang op basis van Sociaal Medische Indicatie (SMI) en peuteropvang voor ouders zonder recht op KOT. Deze gemeentelijke regelingen worden nu al duurder voor gemeenten, omdat de ouderbijdrage is gebaseerd op de eigen bijdrage bij de KOT. 

Specifiek de voor- en vroegschoolse educatie (VVE) staat extra onder druk door een dreigende 10% korting van het budget. Gemeenten betalen nu de VVE uit de specifieke uitkering voor Gemeentelijk Onderwijs Achterstanden Beleid (GOAB). Het kabinet wil de specifieke uitkeringen omzetten naar een andere vorm, met een korting van 10%. Omdat deze 10% zeker niet te behalen is vanuit lagere administratieve lasten, dreigt ze ten kostte te gaan van de inzet voor kinderen met een (taal)achterstand. Dit staat haaks op de ambitie van het kabinet in zowel het regeerprogramma als de recente kamerbrief over het herstelprogramma kwaliteit funderend onderwijs, waarin het het belang van VVE erkent. 

De VNG vindt het belangrijk dat gemeenten voor de kinderen die het nodig hebben een goed VVE-aanbod kunnen verzorgen en roepen de Kamer op om hiervoor voldoende budget beschikbaar te stellen. 

Gevolgen niet indexeren maximum uurprijs

Het wetsvoorstel om in 2026 de maximum uurprijs voor de kinderopvangtoeslag (KOT) niet te indexeren, maakt de kinderopvang voor werkende ouders met een laag inkomen duurder. Dit lieten we al in augustus 2024 weten in onze reactie op de internetconsultatie:

Wijziging Wet kinderopvang maakt opvang minder toegankelijk (15 augustus 2024)