Dit staat in het vandaag gepresenteerde Cybersecuritybeeld Nederland (CSBN) 2024, dat in samenwerking met onder meer de politie is opgesteld door de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV). Het rapport gaat over digitale dreigingen tussen de zomer van vorig jaar en mei 2024.

Grootschalig

Door de opgelopen geopolitieke spanningen is de cyberdreiging toegenomen. Staten willen digitaal spioneren en mogelijk ook saboteren. De scheidslijnen zijn soms dun: openlijk of verborgen zetten staten ook bedrijven of hacktivisten in om digitale aanvallen uit te voeren. En bijvoorbeeld in China zijn er personen die in de wetenschap werken, maar daarnaast verbonden zijn aan inlichtingendiensten en (staats)bedrijven.

Kern van het politiewerk

Volgens Stan Duijf is het sombere beeld dat het rapport schetst terecht. Hij is hoofd Operatiën bij de Eenheid Landelijke Opsporing en Interventies (LO) en portefeuillehouder cybercrime van de politie: ‘De aanpak van cybercriminaliteit is meer en meer de core business van ons politiewerk. Het datalek, onlangs bij de politie, laat alleen al zien hoe urgent dat is. Steeds meer misdrijven hebben een digitaal element. Bij grootschalige en georganiseerde criminaliteit, maar ook bij ons werk in de wijken. Cyberaanvallen worden geavanceerder; aanvallers gebruiken kunstmatige intelligentie, kwantumcomputing en complexe social engineering-tactieken. En er gaan gigantische bedragen om in de cybercrime.’

Daders in het vizier

De politie probeert daarom op allerlei manieren steeds sneller en slimmer te opereren en werkt met steeds meer partners samen. ‘Binnen de opsporing verstoren we digitale misdrijven, we waarschuwen slachtoffers om te voorkomen dat ze opnieuw slachtoffer worden. En we laten daders weten dat we ze in het vizier hebben. Dat we weten waar ze op vakantie waren, met wie hun zus mailt. “Al ben je in een land waar je je veilig waant, we gaan je in de toekomst ontmoeten.” En dat zijn geen loze woorden.’

De politie werkt meer met (analyse van) data en informatie uit inlichtingenwerk. Duijf: ‘En nationaal en internationaal bundelen we zoveel mogelijk onze krachten met publieke en private partijen. Cybercrime bestrijden is teamsport.’ Een goed voorbeeld van die samenwerking is  operatie Endgame eerder dit jaar. ‘Met een recordaantal opsporingsdiensten en partners ontmantelden we wereldwijd meerdere botnets die een sleutelrol hadden in de internationale cybercriminaliteit. Daarbij hebben we daders wereldwijd aangesproken via onder meer de website operation-endgame.com.’

Verbonden

Cybercrime, maar ook technische of menselijke fouten kunnen grote gevolgen hebben. Dit omdat bedrijven en instellingen digitaal sterk verbonden zijn. En omdat er in sommige markten nog maar een paar heel grote spelers zijn overgebleven. Als dit worden geraakt, heeft dat meteen wereldwijd gevolgen. De fout, afgelopen zomer, bij CrowdStrike waarbij wereldwijd 8,5 miljoen computers niet meer opstartten en onder meer luchtvaartmaatschappijen stillagen, is daar een goed voorbeeld van.

De wijdverbreide internationale handel in persoonsgegevens vormt ook een veiligheidsrisico. Door gestolen data te combineren, kunnen criminelen en staten gedetailleerde profielen van sleutelfiguren opstellen.

Check of je bent gehackt

Portefeuillehouder cybercrime Stan Duijf. ‘Graag zouden we als politie vaker burgers en bedrijven wereldwijd willen kunnen waarschuwen als ze doelwit zijn van een bepaalde cyberaanval, of als hun data zijn gestolen. In ons land kunnen mensen  zelf regelmatig via onze website checken of ze zijn gehackt. Maar internationaal kan de politie deze data vanwege wetgeving nog niet altijd met (potentiële) slachtoffers delen. Duijf: ‘We hopen dat de wetgeving hierop kan worden aangepast, zodat we ook slachtoffers in bijvoorbeeld Madagascar, de VS of Vietnam kunnen waarschuwen om verder slachtofferschap te voorkomen.’

Gerelateerd nieuws

Nieuwe Europese regels voor het vernietigen van onverkochte producten: wat betekent dit?

Per juli 2026 treedt de Ecodesignverordening voor duurzame producten in werking, die bedrijven verplicht om onverkochte producten niet langer te vernietigen, met name in de kleding- en modebranche. Wat betekent dit voor uw onderneming en hoe kunt u zich voorbereiden? In dit artikel leggen wij uit welke ondernemingen onder de nieuwe regels vallen, welke verplichtingen er zijn en wat de gevolgen zijn voor uw processen en rapportage.

Wie durft nog raadslid te worden?

In de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen is het een goed moment om de staat van de lokale democratie onder de loep te nemen. Wie meldt zich nog aan als kandidaat? Wat vraagt het raadswerk vandaag de dag van mensen? En hoe veilig is het om volksvertegenwoordiger te zijn op lokaal niveau? In gesprek met PONT laat raadsgriffier Dorien van der Kamp haar licht schijnen over de staat van de gemeentepolitiek. Hoewel ze waarschuwt voor zelfcensuur bij raadsleden door het gevolg van agressie en intimidatie, snapt ze dat een groot percentage raadsleden zich deze verkiezingen weer verkiesbaar stelt. "Je ziet bij raadsleden een heilig vuurtje, ze willen echt iets betekenen voor hun directe leefomgeving."

Stapeling van klimaatdreigingen vraagt om integrale voorbereiding en respons

De effecten van klimaatrisico’s zoals hitte, droogte en natuurbrand kunnen elkaar tijdens een crisis versterken. Wanneer deze klimaatdreigingen tegelijk voorkomen, kunnen ze leiden tot een reeks aan cascade-effecten. Denk daarbij aan uitval van telecommunicatie en elektriciteit, mobiliteitsproblemen en gevolgen voor industrie, voedselvoorziening en gezondheidszorg. Uit onderzoek van Deltares, TNO en het NIPV blijkt dat de belangrijkste uitdaging voor crisisbeheersing in dit soort situaties is om zowel in de voorbereiding als in de respons te werken vanuit een integrale benadering.

Omgeving

College oordeelt: uitsluiting homoseksuele mannen bij geneesmiddelenonderzoek is discriminatie

Een onderzoeksinstituut, CTC Netherlands B.V, heeft mannen gediscrimineerd op grond van hun homoseksuele gerichtheid door hen uit te sluiten van deelname aan een geneesmiddelenonderzoek. Dat oordeelt het College voor de Rechten van de Mens. CTC Netherlands B.V. liet alleen mannen met een heteroseksuele relatie toe tot een onderzoek naar een nieuw middel tegen erectiestoornissen.